{"id":7870,"date":"2025-10-02T16:50:33","date_gmt":"2025-10-02T14:50:33","guid":{"rendered":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/?p=7870"},"modified":"2025-11-10T13:22:06","modified_gmt":"2025-11-10T12:22:06","slug":"nieszpory-niedzielne-w-nowej-odslonie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/?p=7870","title":{"rendered":"Nieszpory Niedzielne w nowej ods\u0142onie"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">W wielu dokumentach, Ko\u015bci\u00f3\u0142 zach\u0119ca wiernych \u015bwieckich do wsp\u00f3lnej modlitwy nieszpornej, zw\u0142aszcza w niedziele, uroczysto\u015bci i \u015bwi\u0119ta. Wspominaj\u0105c jedynie w tym artykule o encyklikach Piusa XII Mediator Dei (nr 82, nr 85), Musicam sacram (nr 45), konstytucji Paw\u0142a VI Laudis canticum (nr 1, nr 8), Katechizmie Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego (nr 1175), przytoczmy fragment najwa\u017cniejszego w tym temacie dokumentu, owocu II Soboru Watyka\u0144skiego, czyli konstytucji Sacrosanctum Concilium: Duszpasterze niech si\u0119 staraj\u0105 w niedziele i uroczyste \u015bwi\u0119ta odprawia\u0107 w ko\u015bcio\u0142ach z udzia\u0142em wiernych g\u0142\u00f3wne godziny [brewiarza], zw\u0142aszcza nieszpory. Zaleca si\u0119, aby i \u015bwieccy odmawiali brewiarz czy to z kap\u0142anami, czy na swoich zebraniach, czy nawet indywidualnie (nr 100). Wychodz\u0105c naprzeciw temu zaleceniu, ponawiamy zaproszenie dla naszych parafian do udzia\u0142u w <strong>Nieszporach niedzielnych. <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nieszpory s\u0105 dzi\u0119kczynn\u0105 modlitw\u0105 Ko\u015bcio\u0142a za Bo\u017ce dobrodziejstwa. Punktem kulminacyjnym tego nabo\u017ce\u0144stwa jest pie\u015b\u0144 Maryi, czyli Magnificat, w kt\u00f3rym wraz z Matk\u0105 Naj\u015bwi\u0119tsz\u0105 wielbimy Boga za Jego \u0142aski. W nieszporach wspominamy tak\u017ce zbawcze dzie\u0142a Jezusa Chrystusa, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce wieczorem: Wieczerz\u0119 Pa\u0144sk\u0105, \u015bmier\u0107 Chrystusa na krzy\u017cu, ale te\u017c przygotowujemy si\u0119 na koniec ca\u0142ej doczesno\u015bci. Gdy ko\u0144czy si\u0119 dzie\u0144, ga\u015bnie s\u0142o\u0144ce, w wieczornej modlitwie Ko\u015bcio\u0142a kierujemy swe my\u015bli i uczucia ku \u015awiat\u0142o\u015bci, kt\u00f3ra nie zna zachodu i o\u015bwieca ka\u017cdego cz\u0142owieka (J 1,9), ku S\u0142o\u0144cu sprawiedliwo\u015bci (Ml 4,2), ku Wschodz\u0105cemu S\u0142o\u0144cu (\u0141k 1,78), czyli ku Chrystusowi. Nieszpory ze swej natury s\u0105 modlitw\u0105 wsp\u00f3lnoty Ko\u015bcio\u0142a, w tym wsp\u00f3lnoty parafialnej. Jej znaczenie domaga si\u0119 uroczystego charakteru, kt\u00f3rego przydaje pi\u0119kna asysta (okadzenia) oraz podnios\u0142y \u015bpiew.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nazwa tego nabo\u017ce\u0144stwa pochodzi od \u0142aci\u0144skiego s\u0142owa vesper, kt\u00f3re t\u0142umaczymy jako gwiazda wieczorna. U\u017cywano go tak\u017ce na oznaczenie pory wieczornej. Nazwa wskazuje wi\u0119c na w\u0142a\u015bciwy czas dla odmawiania tej modlitwy. W historii, ta wieczorna modlitwa Ko\u015bcio\u0142a zmienia\u0142a sw\u00f3j uk\u0142ad. Nie miejsce tu, by przytacza\u0107 poszczeg\u00f3lne etapy jej kszta\u0142towania od najdawniejszych wiek\u00f3w. Wspomnijmy jedynie, \u017ce w czasach nowo\u017cytnych, przez 400 lat, od Soboru Trydenckiego do II Soboru Watyka\u0144skiego, uk\u0142ad nieszpor\u00f3w wygl\u0105da\u0142 nast\u0119puj\u0105co: Ojcze nasz, Zdrowa\u015b Maryjo, Bo\u017ce wejrzyj ku wspomo\u017ceniu memu, 5 psalm\u00f3w z antyfonami, kr\u00f3tkie czytanie, responsorium, hymn, antyfona i Magnificat, modlitwa ko\u0144cowa oraz na zako\u0144czenie \u2013 antyfona Salve Regina. Oczywi\u015bcie wszystko w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim z przeznaczeniem dla os\u00f3b duchownych i zakonnik\u00f3w. Przez wieki powstawa\u0142y tak\u017ce psa\u0142terze, ma\u0142e oficja, sufragia \u2013 wzorowane na godzinach brewiarzowych, ale przeznaczone dla \u015bwieckich. Mamy te\u017c \u015bwiadectwa modlitewnik\u00f3w zawieraj\u0105cych wyci\u0105g modlitwy godzin, czy r\u00f3\u017cnego rodzaju godzinki.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Je\u015bli chodzi o Nieszpory, to doczeka\u0142y si\u0119 one t\u0142umaczenia na j\u0119zyk polski, z przeznaczeniem dla ludzi \u015bwieckich. W Nabo\u017ce\u0144stwie nieszpornym z 1700 r. pocz\u0105tek Nieszpor\u00f3w brzmi: V. Bo\u017ce ku wspomo\u017ceniu memu pospiesz. R. Panie ku ratunkowi memu pokwap si\u0119. V. Chwa\u0142a Oycu y Synowi, y Duchowi \u015awi\u0119temu. R. Jaka by\u0142a na pocz\u0105tku, y teraz, y zawsze, y na wieki wiek\u00f3w. Amen. W wydaniu z 1764 r. na pocz\u0105tku nabo\u017ce\u0144stwa zamieszczono tak\u017ce Ojcze nasz, Zdrowa\u015b Marya, Wierz\u0119 w Boga Oyca. W obydwu wydaniach nabo\u017ce\u0144stwo zawiera\u0142o m.in. pi\u0119\u0107 psalm\u00f3w (w j\u0119zyku polskim). Wspomnijmy, \u017ce w Polsce, od XVII wieku u\u017cywano psalm\u00f3w w t\u0142umaczeniu Jana Kochanowskiego (1579 r.), Jakuba Wujka (1584 r.) oraz Franciszka Karpi\u0144skiego (1792 r.). O tym jak wygl\u0105da\u0142y nieszpory polskie w XIX wieku dowiadujemy si\u0119 m.in. ze \u015apiewnika ko\u015bcielnego ks. Micha\u0142a Marcina Mioduszewskiego CM, wydanego w Krakowie, w 1838 roku. Znajdujemy tam uk\u0142ad 5 psalm\u00f3w, hymnu brewiarzowego, Magnificat i antyfony Salve Regina \u2013 wszystko w j\u0119zyku polskim. W wydanym 11 lat p\u00f3\u017aniej Dodatku II Mioduszewski podaje inne t\u0142umaczenie tych samych psalm\u00f3w oraz Magnificat, a tak\u017ce r\u00f3\u017cne, zale\u017cne od okresu liturgicznego, polskie t\u0142umaczenia antyfon ko\u0144cz\u0105cych Nieszpory: Alma Redemptoris Mater, Ave Regina, Regina Caeli, Salve Regina. Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na fakt, i\u017c co tydzie\u0144 \u015bpiewano ten sam uk\u0142ad psalm\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Po II Soborze Watyka\u0144skim zmieniony uk\u0142ad Nieszpor\u00f3w jest nast\u0119puj\u0105cy: werset Bo\u017ce wejrzyj ku wspomo\u017ceniu memu, hymn, 2 psalmy i kantyk z NT z antyfonami, czytanie biblijne, responsorium, antyfona i Magnificat, pro\u015bby, Ojcze nasz, modlitwa ko\u0144cowa. Psalmodia podzielona zosta\u0142a na cztery tygodnie, dlatego te\u017c w kolejne niedziele \u015bpiewa si\u0119 nieco inny uk\u0142ad psalm\u00f3w i pie\u015bni: niedziela I tygodnia psa\u0142terza: Ps 110, 1-5. 7, Ps 114, pie\u015b\u0144 Ap 19, 1c-2a. 5b. 7; niedziela II tygodnia psa\u0142terza: Ps 110, 1-5. 7, Ps 115, pie\u015b\u0144 Ef 1, 20b-23a; niedziela III tygodnia psa\u0142terza: Ps 110, 1-5. 7, Ps 111, pie\u015b\u0144 Ap 19, 1c-2a. 5b; niedziela IV tygodnia psa\u0142terza: Ps 110, 1-5. 7, Ps 112, pie\u015b\u0144 Ef 1, 20b-23a. W nowym wi\u0119c brzmieniu Nieszpor\u00f3w zwr\u00f3ci\u0107 nale\u017cy uwag\u0119 na liczb\u0119 psalm\u00f3w: 2 psalmy oraz pie\u015b\u0144 z Nowego Testamentu oraz na cotygodniowe wyst\u0119powanie Psalmu 110 i co dwa tygodnie pie\u015bni z Ef na przemian z pie\u015bni\u0105 z Ap. Na pocz\u0105tku za\u015b i ko\u0144cu psalm\u00f3w i pie\u015bni \u2013 nale\u017cy odmawia\u0107 antyfony!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Podkre\u015blmy jednak, i\u017c Nieszpory polskie powsta\u0142y, poniewa\u017c brewiarz odmawiano w\u00f3wczas w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim. Powstaje pytanie, czy nale\u017cy nadal kontynuowa\u0107 tradycj\u0119 polskich nieszpor\u00f3w w brzmieniu np. XIX-wiecznym (z psalmami w t\u0142umaczeniu F. Karpi\u0144skiego), skoro od blisko 40 lat posiadamy ca\u0142\u0105 Liturgi\u0119 godzin (brewiarz) w nowym, wsp\u00f3\u0142czesnym t\u0142umaczeniu?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W rekomendowanym przez Komisj\u0119 ds. Kultu Bo\u017cego i Dyscypliny Sakrament\u00f3w Konferencji Episkopatu Polski, XLI wydaniu \u015apiewnika ko\u015bcielnego ks. Jana Siedleckiego (rekomendacja z dnia 10 listopada 2015 r.), Nieszpory niedzielne posiadaj\u0105 form\u0119 i tre\u015b\u0107 zgodn\u0105 z brzmieniem Nieszpor\u00f3w po reformie dokonanej po Vaticanum II, ale zawieraj\u0105 m.in. utwierdzone w polskiej tradycji psalmy w t\u0142umaczeniu F. Karpi\u0144skiego z melodiami opartymi na tonach psalmowych, przetworzonymi przez ludow\u0105 tradycj\u0119. Dla zgodno\u015bci z odmawian\u0105 przez ca\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 Liturgi\u0105 godzin, nale\u017ca\u0142o doda\u0107 do ka\u017cdego psalmu antyfony. Wierni wi\u0119c, opr\u00f3cz hymnu oraz pie\u015bni z Nowego Testamentu, powinni tak\u017ce przywykn\u0105\u0107 do antyfon przed i po psalmach. Proponowane w XLI wydaniu \u015bpiewnika brzmienie nieszpor\u00f3w jest zatem pr\u00f3b\u0105 po\u0142\u0105czenia polskiej tradycji z nowym, posoborowym uk\u0142adem wieczornej modlitwy Ko\u015bcio\u0142a. Czy jest to pr\u00f3ba udana i potrzebna ? Czas i praktyka poka\u017c\u0105.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Zapraszamy zatem wszystkich do wsp\u00f3lnej, uroczystej, wieczornej modlitwy Ko\u015bcio\u0142a, zakorzenionej w wielowiekowej tradycji ca\u0142ego chrze\u015bcija\u0144stwa i Polski, wielbi\u0105cej Boga za Jego dary i przygotowuj\u0105cej nas na spotkanie z Nim w niebie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W wielu dokumentach, Ko\u015bci\u00f3\u0142 zach\u0119ca wiernych \u015bwieckich do wsp\u00f3lnej modlitwy nieszpornej, zw\u0142aszcza w niedziele, uroczysto\u015bci i \u015bwi\u0119ta. Wspominaj\u0105c jedynie w tym artykule o encyklikach Piusa XII Mediator Dei (nr 82, nr 85), Musicam sacram (nr 45), konstytucji Paw\u0142a VI Laudis canticum (nr 1, nr 8), Katechizmie Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego (nr 1175), przytoczmy fragment najwa\u017cniejszego w tym temacie dokumentu, owocu II Soboru [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7873,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[],"class_list":["post-7870","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7870","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7870"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7870\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12178,"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7870\/revisions\/12178"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7873"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7870"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7870"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/spiewniksiedleckiego.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7870"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}